(HĐ III) - Nhiều bệnh lý bẩm sinh ở trẻ sơ sinh không có biểu hiện rõ ràng ngay sau khi chào đời nhưng có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe và sự phát triển lâu dài.

Lấy máu gót chân là phương pháp sàng lọc đơn giản, giúp phát hiện sớm nguy cơ mắc một số bệnh lý nguy hiểm để can thiệp kịp thời. Xung quanh vấn đề này, chúng tôi có cuộc trao đổi với BS CKI Trương Thị Mai Thanh, Trưởng khoa Nhi - Bệnh viện Đa khoa Hồng Đức III.

PV: Thưa bác sĩ, lấy máu gót chân ở trẻ sơ sinh là gì và vì sao xét nghiệm này được khuyến cáo thực hiện sau sinh?

BS CKI Trương Thị Mai Thanh: Lấy máu gót chân là phương pháp lấy một lượng máu nhỏ từ gót chân trẻ sơ sinh, thấm lên giấy xét nghiệm chuyên dụng để sàng lọc một số bệnh lý bẩm sinh, di truyền và rối loạn chuyển hóa.

Điều quan trọng là nhiều bệnh lý trong số này chưa biểu hiện triệu chứng rõ ràng khi trẻ mới sinh. Nếu không được phát hiện và điều trị sớm, bệnh có thể gây tổn thương não, chậm phát triển thể chất, trí tuệ, thậm chí đe dọa tính mạng. Vì vậy, sàng lọc sơ sinh có ý nghĩa rất lớn trong việc bảo vệ sức khỏe trẻ ngay từ những ngày đầu đời.

PV: Xét nghiệm này có thể phát hiện những bệnh lý nào, thưa bác sĩ?

BS CKI Trương Thị Mai Thanh:  Sàng lọc sơ sinh bằng phương pháp lấy máu gót chân tầm soát từ 5 đến hơn 100 bệnh bẩm sinh chưa có biểu hiện lâm sàng lúc mới sinh. Phát hiện sớm giúp trẻ được thăm khám chuyên sâu, xác định bệnh và điều trị kịp thời. Với một số bệnh lý, việc can thiệp ngay từ giai đoạn sơ sinh có thể giúp phòng ngừa những biến chứng nghiêm trọng và bảo đảm trẻ phát triển tốt hơn.

PV: Thời điểm nào phù hợp để lấy máu gót chân? Những trẻ khỏe mạnh có cần thực hiện không?

BS CKI Trương Thị Mai Thanh: Sàng lọc sơ sinh được khuyến nghị cho tất cả trẻ, kể cả trẻ sinh đủ tháng, cân nặng bình thường và khỏe mạnh. Thời điểm lấy máu tốt nhất là 48-72 giờ tuổi để có độ chính xác cao. Một số trường hợp sinh non, nhẹ cân, truyền máu hoặc lấy mẫu chưa đạt yêu cầu có thể cần lấy mẫu bổ sung theo hướng dẫn của bác sĩ.

PV: Nhiều cha mẹ lo lắng việc chích lấy máu ở gót chân sẽ gây đau hoặc ảnh hưởng đến trẻ. Bác sĩ có thể giải thích thêm?

BS CKI Trương Thị Mai Thanh: Đây là thủ thuật đơn giản, ít xâm lấn và tương đối an toàn khi được thực hiện đúng kỹ thuật. Trẻ có thể khóc hoặc khó chịu trong thời gian lấy máu; đôi khi xuất hiện vết bầm nhỏ hoặc chảy máu nhẹ tại vị trí chích. Những phản ứng này thường thoáng qua.

Cha mẹ không nên quá lo lắng mà trì hoãn việc sàng lọc. Đặc biệt, cần hiểu rằng kết quả sàng lọc bất thường chưa có nghĩa trẻ chắc chắn mắc bệnh, mà cần được bác sĩ tư vấn và thực hiện xét nghiệm chuyên sâu để xác định. Chủ động sàng lọc chính là bước đầu tiên giúp cha mẹ bảo vệ sức khỏe và tương lai của con.

PV: Xin cảm ơn BS

Hồng Đức

🏩 BỆNH VIỆN ĐA KHOA HỒNG ĐỨC III

📍 Địa chỉ: 32/2 Thống Nhất, phường Gò Vấp, TP.HCM

☎️ Hotline: (028) 3996 9999

🌐 Website: https://hongduchospital.vn/

📱 Zalo OA: https://zalo.me/949863047379808072